Formime ndajfoljore me prapashtesa ne shqipen e sotme letrare

Autorët

  • Enver Hysa

DOI:

https://doi.org/10.62006/sf.v1i1.2925

Abstract

Ndajfoljet e thjeshta të mirëfillta si nga pikëpamja e sotme ashtu edhe nga pikëpamja historike janë më të pakta në numër se sa ndajfoljet e prejardhura. Po të shikosh Strukturen e ndajfoljeve, të bie me- njëherë në sy se ato janë një kategori, që janë pasuruar e po pasurohen vazhdimisht nga pjesë të tjera të ligjëratës me rrugë dhe mënyra të ndryshme. Kategoria e ndajfoljeve është shtuar me lokucione të tipeve të ndryshme, numri i të cilave është gjithmonë në rritje. Ndajfoljëzimi i formave rasore të emravet është gjithashtu një rrugë formimi, që luan një roi jo të vogël në pasurimin e ndajfoljeve e që me kohë mund edhe të zgjërohet.

Downloads

Download data is not yet available.

References

  1. Po përmendim këtu; S. Frashëri. Shkronjëiore e gjuhësë shqip, Bukuresht, 1886; I.D. Sheperi, Gramatika dhe sintaksa e gjuhës shqipe, Vlorë 1927; O. Myderrizi,

  2. Gramatïka e re e shqipes, Tiranë, 1944; K. Cipo, Gramatika shqipe, Tiranë, 1949; Sh. Demiraj, Morfologjia e gjuhës së sotme shqipe, dispensé, pj. II, Tiranë, 1967.

  3. A. Xhuvani, Origjina dhe formimi i ndajfoljeve në gjuhën shqipe, botuar së pari në BISH, III, 2, 1949, ribotuar në përmbledhjen ; A. Xliuvani, Studime gjuhë- sore, Tiranë, 1956 (citimet më poshtë sipas ribotimit) ; A. Xhuvani — E. Çabej, Prapashtesat e gjuhës shqipe, Tiranë, 1962; A. Kostallari, Kompozitat ekzocentrïke të shqipes si tema fjaléformuese, në BUSHT, SSHSH, 3, 1962; Sur les traits principaux de l’albanais littéraire contemporain, në «Studia Albanica», 2, 1966, botuar edhe në «Shkencat shoqërore në shkollë», Tiranë, 1967, nën titullin: Mbi tiparet kryesore të shqipes së sotme letrare; Parimet themelore për hartimin e «Fjalorit të gjuhës së sotme shqipe», në «Studime filologiike», 2, 1968.

  4. Shih edhe A. Xhuvani — E. Çabej, Prapashtesat e gjnhës shqipe, 59.

  5. Shih A. Kostallari, Formimi i fjaiëve në gjuhën shqipe, kurs leksionesh lexuar në Fakultetin e historisë e të filologjisë.

  6. A. Kostallari, Parimet themelore për hartimin e «Fjalorit të gjuhës së sotme shqipe», në SF, 2, 1969, f. 52.

  7. A. Kostallari, Kompozitat ekzocentrike të shqipes si tema fjalëformuese, në BUSHT. SShSh, 3, 1962, f. 41.

  8. A. Xhuvani në artikullin e tij Origjina e formimi i ndajfoljeve në shqipet, është i mendimit se -«ma të shumtat e ndajfoljeve të këtij tipi janë formue pa vend e pa nevojë» dhe se «gjithë këto ndajfolje janë mbi kurriz e për dam të pra- pashtesave -as, -azi e të ndonjë tjetre me të cilat mund të sajoheshin ato»·. Autori arrin në përfundimin se «me krijimin e ndajfoljeve me prapashtesën -isht, kemi shkue tepër gjatë, tue ba nji shpërdorim e nji punë të kotë» (f. 198).

  9. A. Xhuvani — E. Çabej, vep. cit., f. 59.

  10. A. Xhuvani — E. Çabej, krahas prapashtesave -arisht, -(ë)risht e -(ë)sisht kanë vënë edhe prapashtesën -imisht si konglutinate dv prapashtesash, vep. cit. 59

  11. Shih: A. Xhuvani — E. Çabej, vej>. cit., 21.

  12. Po ata, po aty, 96.

Downloads

Published

1970-03-01

How to Cite

Hysa, E. (1970). Formime ndajfoljore me prapashtesa ne shqipen e sotme letrare. Studime Filologjike, 1(1), 111–120. https://doi.org/10.62006/sf.v1i1.2925