Formimi i mbiemrave në dritën e morfologjisë gjenerative
Abstract
Deri aty nga mesi i shekullit të kaluar fjalëformimi është parë kryekëput si çështje vetëm e morfologjisë. Kjo mënyrë trajtimi vërehet edhe në studimet gjuhësore dhe në gramatikat e shqipes, ku parimet semantike pak gjejnë zbatim, kurse parimet sintaksore nuk shihen fare të nevojshme në derivimet e fjalëve. Si rrjedhojë e një këndvështrimi të tillë kemi, edhe sot e kësaj dite, paqartësi dhe herë-herë pasaktësi në studimet kushtuar fjalëformimit.Downloads
References
-
R. Memushaj, Gjuhësia gjenerative, Toena, Tiranë, 2008, f. 200.
-
R. Memushaj, Gjuhësia gjenerative, vep. e cit., f. 209.
-
Po aty, f. 200.
-
Po aty, f. 210.
-
Ndryshe nga autori, ne mendojmë se edhe në shqipe gjenden fjalë të prejardhura të tipit (c), dmth. që kanë si komplement të kokës që qëndron majtas, një sintagmë. Si të tillë shohim mbiemrat e nyjshëm të formuar nga sintagma parafjalore të tipit pa bukë, pa mend etj.
-
Shih: ASHSH, Fonetika dhe gramatika e gjuhës së sotme letrare shqipe, Tiranë, 1976, f. 154.
-
E. Hysa, Disa çështje të parashtesimit në gjuhë shqipe, Tiranë, SF, nr. 3, Tiranë, f. 89-100.
-
Shih: A. Dhrimo, Për shqipen dhe shqiptarët, Infbotues, Tiranë, 2008, f. 165-170; Fonetika dhe gramatika …, vep. e cit., f. 161-162.
-
L. Buxheli, Formimi i foljeve në gjuhën e sotme shqipe, ASHSH, Tiranë, 2008, f. 107.
-
Shih: A. Dhrimo, Mbiemrat në gjuhën e sotme shqipe, f. 167; Fonetika dhe gramatika…, vep. e cit., f. 161.
-
Për sa i përket prapashtesës -(ë)s, jemi të një mendjeje me E. Hysën.
-
Shih: M. Hysa, Struktura e morfemave të shqipes në dritën e fonologjisë leksikore (tezë doktorate, UT), Tiranë, 2014, f. 60–61.
-
S. Scalise-E. Guevara, The Lexicalist Approach to Word-formation and the Notion of Lexicon në P. Štekauer § R. Lieber (eds.) “Handbook of Word-formation”, Springer, Dordrecht, 2005, f. 159.
-
Shih: Studime mbi leksikun dhe mbi formimin e fjalëve në gjuhën shqipe, I, Tiranë, 1972, f. 75–196.
-
L. Bloomfield (1933), Language, The University of Chicago Press, Chicago and London, 1984, f. 194.
-
Po aty, f. 235.
-
G. L. Beccaria (ed.), Dizionario di linguistica e di filologia, metrica, retorika, Einaudi, Torino, 1996, f. 264.
-
W. U. Dressler, Word-formation in natuaral Morphology në “Handbook of Word-formation”, Springer, Dordrecht, 2005, f. 270.
-
K. Cipo, Rreth disa kompozitave të shqipes në “Studime mbi leksikun dhe mbi formimin e fjalëve në gjuhën shqipe”, I, Tiranë, 1972, f. 64–65.
-
A. Kostallari, Mbi disa veçori të fjalës së përbërë në gjuhën shqipe në “Studime mbi leksikun dhe mbi formimin e fjalëve në gjuhën shqipe‟, I, Tiranë, 1972, f. 89–90; po ai, Kompozitat ekzocentrike të shqipes si tema fjalëformuese në “Studime mbi leksikun dhe mbi formimin e fjalëve në gjuhën shqipe‟, I, Tiranë, 1972, f. 95–134.
-
K. Cipo, Rreth disa kompozitave të shqipes në “Studime mbi leksikun dhe mbi formimin e fjalëve në gjuhën shqipe”, I, Tiranë, 1972, f. 65.
-
A. Kostallari, Mbi disa veçori të fjalës së përbërë…, art. cit., f. 89–90.
-
A. Kostallari, Kompozitat ekzocentrike të shqipes…, art. cit., f. 96–97.
-
R. Lieber, English Word-formation processes në P. Štekauer, R. Lieber (eds.) “Handbook of Word-formation”, Published by Springer, The Netherlands, 2005, f. 378.
-
F. Koleci, G. Turano, Hyrje në sintaksën gjenerative të shqipes, shblu, Tiranë, 2011, f. 167–168.
-
Shih: Fonetika dhe gramatika…, vep. e cit., f. 165.
-
A. Kostallari, Kompozitat ekzocentrike të shqipes si tema fjalëëformuese, art. cit., f. 114.
-
R. Memushaj, Gjuhësia gjenerative, vep. cit., f. 109.
-
A. Kostallari, Kompozitat ekzocentrike të shqipes…, art. i cit., f. 97.
References
R. Memushaj, Gjuhësia gjenerative, Toena, Tiranë, 2008, f. 200.
R. Memushaj, Gjuhësia gjenerative, vep. e cit., f. 209.
Po aty, f. 200.
Po aty, f. 210.
Ndryshe nga autori, ne mendojmë se edhe në shqipe gjenden fjalë të prejardhura të tipit (c), dmth. që kanë si komplement të kokës që qëndron majtas, një sintagmë. Si të tillë shohim mbiemrat e nyjshëm të formuar nga sintagma parafjalore të tipit pa bukë, pa mend etj.
Shih: ASHSH, Fonetika dhe gramatika e gjuhës së sotme letrare shqipe, Tiranë, 1976, f. 154.
E. Hysa, Disa çështje të parashtesimit në gjuhë shqipe, Tiranë, SF, nr. 3, Tiranë, f. 89-100.
Shih: A. Dhrimo, Për shqipen dhe shqiptarët, Infbotues, Tiranë, 2008, f. 165-170; Fonetika dhe gramatika …, vep. e cit., f. 161-162.
L. Buxheli, Formimi i foljeve në gjuhën e sotme shqipe, ASHSH, Tiranë, 2008, f. 107.
Shih: A. Dhrimo, Mbiemrat në gjuhën e sotme shqipe, f. 167; Fonetika dhe gramatika…, vep. e cit., f. 161.
Për sa i përket prapashtesës -(ë)s, jemi të një mendjeje me E. Hysën.
Shih: M. Hysa, Struktura e morfemave të shqipes në dritën e fonologjisë leksikore (tezë doktorate, UT), Tiranë, 2014, f. 60–61.
S. Scalise-E. Guevara, The Lexicalist Approach to Word-formation and the Notion of Lexicon në P. Štekauer § R. Lieber (eds.) “Handbook of Word-formation”, Springer, Dordrecht, 2005, f. 159.
Shih: Studime mbi leksikun dhe mbi formimin e fjalëve në gjuhën shqipe, I, Tiranë, 1972, f. 75–196.
L. Bloomfield (1933), Language, The University of Chicago Press, Chicago and London, 1984, f. 194.
Po aty, f. 235.
G. L. Beccaria (ed.), Dizionario di linguistica e di filologia, metrica, retorika, Einaudi, Torino, 1996, f. 264.
W. U. Dressler, Word-formation in natuaral Morphology në “Handbook of Word-formation”, Springer, Dordrecht, 2005, f. 270.
K. Cipo, Rreth disa kompozitave të shqipes në “Studime mbi leksikun dhe mbi formimin e fjalëve në gjuhën shqipe”, I, Tiranë, 1972, f. 64–65.
A. Kostallari, Mbi disa veçori të fjalës së përbërë në gjuhën shqipe në “Studime mbi leksikun dhe mbi formimin e fjalëve në gjuhën shqipe‟, I, Tiranë, 1972, f. 89–90; po ai, Kompozitat ekzocentrike të shqipes si tema fjalëformuese në “Studime mbi leksikun dhe mbi formimin e fjalëve në gjuhën shqipe‟, I, Tiranë, 1972, f. 95–134.
K. Cipo, Rreth disa kompozitave të shqipes në “Studime mbi leksikun dhe mbi formimin e fjalëve në gjuhën shqipe”, I, Tiranë, 1972, f. 65.
A. Kostallari, Mbi disa veçori të fjalës së përbërë…, art. cit., f. 89–90.
A. Kostallari, Kompozitat ekzocentrike të shqipes…, art. cit., f. 96–97.
R. Lieber, English Word-formation processes në P. Štekauer, R. Lieber (eds.) “Handbook of Word-formation”, Published by Springer, The Netherlands, 2005, f. 378.
F. Koleci, G. Turano, Hyrje në sintaksën gjenerative të shqipes, shblu, Tiranë, 2011, f. 167–168.
Shih: Fonetika dhe gramatika…, vep. e cit., f. 165.
A. Kostallari, Kompozitat ekzocentrike të shqipes si tema fjalëëformuese, art. cit., f. 114.
R. Memushaj, Gjuhësia gjenerative, vep. cit., f. 109.
A. Kostallari, Kompozitat ekzocentrike të shqipes…, art. i cit., f. 97.
Downloads
Published
How to Cite
Numër
Section
License
Copyright (c) 2024 Akademia e Studimeve Albanologjike

This work is licensed under a Creative Commons Attribution-NonCommercial-ShareAlike 4.0 International License.
