Vendi i së folmes së Himarës në dialektin jugor të shqipes

Rami Memushaj; Helena Grillo

Autorët

Rami Memushaj
Helena Grillo

Abstract

Krahina e Himarës, ose Bregdeti i Sipërm, përfshin fshatrat Palasë, Dhërmi, Iljaz, Pilur, Kudhës, Vuno e Qeparo si dhe qytetin Himarës, që janë pjesë e Bashkisë së Himarës të prefekturës së Vlorës. Kjo krahinë shtrihet përgjatë shpateve perëndimore të Maleve të Vetëtimës, nga qafa e Llogorasë në veri deri në lumin e Borshit në jug. Nga veriu ajo kufizohet me krahinën e Dukatit, nga verilindja me MTërbaçin e Vranishtin, fshatra të krahinës së Mesaplikut, nga lindja me fshatrat e Kurveleshit të Poshtëm dhe nga jugu me Borshin, fshat i Bregdetit të Poshtëm. Nga pikëpamja etnografike, Bregdeti i Sipërm dhe i Poshtëm formojnë krahinën e Bregut, që është një nga njësitë etnografike të Labërisë.

Downloads

Download data is not yet available.

References

Gj. Kola, “Himara”, Hylli i Dritës, 1934, nr. 11–12, f. 579.
J. Gjinari, Dialektet e gjuhës shqipe, Tiranë, 1989, f. 52.
E. Cabej, “Kuantiteti i zanoreve të theksuara të shqipes”, në Studime rreth historisë së gjuhës shqipe, Tiranë, 1973, f. 117.
M. Totoni, “Vëzhgime rreth të folmeve të Kurveleshit”, Dialektologjia shqiptare, I, Tiranë, 1971, f. 42.
Q. Haxhihasani, “E folmja e banorëve të Çamërisë”, Dialektologjia shqiptare, 1, 1971, f. 136.
M. Totoni, “Vëzhgime rreth të folmeve të Kurveleshit”, art. i cit., f. 44.
E. Çabej, “Kuantiteti i zanoreve të theksuara të shqipes”, art. i cit., f. 88.
M. Totoni, “Vëzhgime rreth të folmeve të Kurveleshit”, art. i cit., f. 45.
Q. Haxhihasani, “Vështrim i përgjithshëm mbi të folmen e Çamërisë”, art. i cit., f. 142.
Q. Haxhihasani, “Vështrim i përgjithshëm...”, art. i cit., f. 124.
Për çamërishten shih Q. Haxhihasani, po aty, f. 137
M. Totoni, “Vëzhgime rreth...”, art. i cit., f. 57; po ai, E folmja e Bregdetit të Poshtëm, art. i cit., f. 144; Q. Haxhihasani, “Vështrim i
përgjithshëm...”, art. i cit., f. 137; Gj. Shkurtaj, “E folmja e Hotit”, Dialektologjia shqiptare, II, Tiranë, 1974, f. 371 (rrxe
lvre
Te trajta të flaç, ç mund të ketë dalë nga shkrirja e grupit ssh (të flas- (ë)sh).
E. Çabej, “Për historinë e konsonantizmit të gjuhës shqipe”, Studime rreth historisë së gjuhës shqipe, Tiranë, 1973, f. 155; M. Totoni, “E folmja e
Bregdetit të Poshtëm”, SF, 1964, 1, f. 144; po ai, “Vëzhgime mbi të folmet e Kurveleshit”, Dialektologjia shqiptare I, 1971 f. 57. Gj. Shkurtaj, “E folmja e Kelmendit”, Dialektologjia shqiptare III, 1975, f. 34-35; Q. Haxhihasani, “Vështrim i përgjithshëm mbi të folmen e banorëve të Çamërisë”,
Dialektologjia shqiptare I, 1971, f. 160.
Kjo /n/ mendohet se është dytësore, e rindërtuar në bazë të formës së vetës së dytë e të tretë njëjës (ban/bën) në një kohë kur nuk vepronte më
rotacizmi (shih: Sh. Demiraj, Gramatikë historike e gjuhës shqipe, Tiranë, 1986, f. 729).
N. Sotiri, E folmja dhe toponima e Qeparoit, f. 32.
Shembujt janë marrë nga vëllimi i F. Veizit, Bregu i Detit në këngë, Shtëpia Botuese “Arbri”, Tiranë, 1998.
N. Sotiri, “E folmja e Himarës”, në Himara në shekuj, Tiranë, 2004, f. 287.
A. Xhuvani–E. Çabej, “Prapashtesat e gjuhës shqipe”, Studime gjuhësore, III, Prishtinë, 1976, f. 259.
Q. Haxhihasani, “Vëzhgime rreth të folmes së Çamërisë”, Dialektologjia shqiptare, II, 1974, f. 5.
M. Totoni, “E Folmja e Bregdetit të Poshtëm”, art. i cit., f. 148; Q. Haxhihasani, “Vështrim i përgjithshëm...”, art. i cit., I, 1971, f. 172; E. Lafe, E Folmja e Nikaj-Mërturit, SF, 1964, 3, f. 122; Gj. Shkurtaj, “E folmja e Rranxave të Mbishkodrës”, Dialektologjia shqiptare, IV, 1982, f. 208; “E
folmja e Kelmendit”, art. i cit., f. 45; Xh. Gosturani, “E folmja e Hasit”, Dialektologjia shqiptare, III, 1975, f. 231; Pino Siciliano, “Fjalorth i së folmes
arbëreshe të Qanës”, Dialektologjia shqiptare, VI, 1990, f. 483.
M. Totoni, “Vëzhgime rreth të folmeve të Kurveleshit”, art. i cit., f. 68.
M. Totoni, “E folmja e Bregdetit të Poshtëm...”, art. i cit., f. 133.
N. Sotiri, “E folmja e Himarës…”, art. i cit., f. 274.
Për formimet me përbërje shih N. Sotiri, “E folmja e Himarës...”, art. i cit., f. 277–279.
Për emrat e familjeve dhe të vendeve shih R. Memushaj, Himara, Tiranë, 2004, f. 155–161; po ai, “Patronimia e Himarës”, në Himara në shekuj,
Tiranë, 2004, f. 293–317.
N. Sotiri, E folmja dhe toponimia e Qeparoit, f. 12.
Për këtë shih M. Totoni, “Vëzhgime rreth të folmeve të Kurveleshit”, art. i cit., f. 31–87; po ai, “E folmja e Bregdetit të Poshtëm”, SF, 1964, 1, 2; J.
Gjinari, Dialektologjia shqiptare, Tiranë, 1988, f. 38–65; N. Sotiri, E folmja dhe toponima e Qeparoit, f. 14–102.
Shih edhe N. Sotiri, “E folmja e Himarës…”, art. i cit., f. 276–277.

References

Gj. Kola, “Himara”, Hylli i Dritës, 1934, nr. 11–12, f. 579.

J. Gjinari, Dialektet e gjuhës shqipe, Tiranë, 1989, f. 52.

E. Cabej, “Kuantiteti i zanoreve të theksuara të shqipes”, në Studime rreth historisë së gjuhës shqipe, Tiranë, 1973, f. 117.

M. Totoni, “Vëzhgime rreth të folmeve të Kurveleshit”, Dialektologjia shqiptare, I, Tiranë, 1971, f. 42.

Q. Haxhihasani, “E folmja e banorëve të Çamërisë”, Dialektologjia shqiptare, 1, 1971, f. 136.

M. Totoni, “Vëzhgime rreth të folmeve të Kurveleshit”, art. i cit., f. 44.

E. Çabej, “Kuantiteti i zanoreve të theksuara të shqipes”, art. i cit., f. 88.

M. Totoni, “Vëzhgime rreth të folmeve të Kurveleshit”, art. i cit., f. 45.

Q. Haxhihasani, “Vështrim i përgjithshëm mbi të folmen e Çamërisë”, art. i cit., f. 142.

Q. Haxhihasani, “Vështrim i përgjithshëm...”, art. i cit., f. 124.

Për çamërishten shih Q. Haxhihasani, po aty, f. 137

M. Totoni, “Vëzhgime rreth...”, art. i cit., f. 57; po ai, E folmja e Bregdetit të Poshtëm, art. i cit., f. 144; Q. Haxhihasani, “Vështrim i

përgjithshëm...”, art. i cit., f. 137; Gj. Shkurtaj, “E folmja e Hotit”, Dialektologjia shqiptare, II, Tiranë, 1974, f. 371 (rrxe

lvre

Te trajta të flaç, ç mund të ketë dalë nga shkrirja e grupit ssh (të flas- (ë)sh).

E. Çabej, “Për historinë e konsonantizmit të gjuhës shqipe”, Studime rreth historisë së gjuhës shqipe, Tiranë, 1973, f. 155; M. Totoni, “E folmja e

Bregdetit të Poshtëm”, SF, 1964, 1, f. 144; po ai, “Vëzhgime mbi të folmet e Kurveleshit”, Dialektologjia shqiptare I, 1971 f. 57. Gj. Shkurtaj, “E folmja e Kelmendit”, Dialektologjia shqiptare III, 1975, f. 34-35; Q. Haxhihasani, “Vështrim i përgjithshëm mbi të folmen e banorëve të Çamërisë”,

Dialektologjia shqiptare I, 1971, f. 160.

Kjo /n/ mendohet se është dytësore, e rindërtuar në bazë të formës së vetës së dytë e të tretë njëjës (ban/bën) në një kohë kur nuk vepronte më

rotacizmi (shih: Sh. Demiraj, Gramatikë historike e gjuhës shqipe, Tiranë, 1986, f. 729).

N. Sotiri, E folmja dhe toponima e Qeparoit, f. 32.

Shembujt janë marrë nga vëllimi i F. Veizit, Bregu i Detit në këngë, Shtëpia Botuese “Arbri”, Tiranë, 1998.

N. Sotiri, “E folmja e Himarës”, në Himara në shekuj, Tiranë, 2004, f. 287.

A. Xhuvani–E. Çabej, “Prapashtesat e gjuhës shqipe”, Studime gjuhësore, III, Prishtinë, 1976, f. 259.

Q. Haxhihasani, “Vëzhgime rreth të folmes së Çamërisë”, Dialektologjia shqiptare, II, 1974, f. 5.

M. Totoni, “E Folmja e Bregdetit të Poshtëm”, art. i cit., f. 148; Q. Haxhihasani, “Vështrim i përgjithshëm...”, art. i cit., I, 1971, f. 172; E. Lafe, E Folmja e Nikaj-Mërturit, SF, 1964, 3, f. 122; Gj. Shkurtaj, “E folmja e Rranxave të Mbishkodrës”, Dialektologjia shqiptare, IV, 1982, f. 208; “E

folmja e Kelmendit”, art. i cit., f. 45; Xh. Gosturani, “E folmja e Hasit”, Dialektologjia shqiptare, III, 1975, f. 231; Pino Siciliano, “Fjalorth i së folmes

arbëreshe të Qanës”, Dialektologjia shqiptare, VI, 1990, f. 483.

M. Totoni, “Vëzhgime rreth të folmeve të Kurveleshit”, art. i cit., f. 68.

M. Totoni, “E folmja e Bregdetit të Poshtëm...”, art. i cit., f. 133.

N. Sotiri, “E folmja e Himarës…”, art. i cit., f. 274.

Për formimet me përbërje shih N. Sotiri, “E folmja e Himarës...”, art. i cit., f. 277–279.

Për emrat e familjeve dhe të vendeve shih R. Memushaj, Himara, Tiranë, 2004, f. 155–161; po ai, “Patronimia e Himarës”, në Himara në shekuj,

Tiranë, 2004, f. 293–317.

N. Sotiri, E folmja dhe toponimia e Qeparoit, f. 12.

Për këtë shih M. Totoni, “Vëzhgime rreth të folmeve të Kurveleshit”, art. i cit., f. 31–87; po ai, “E folmja e Bregdetit të Poshtëm”, SF, 1964, 1, 2; J.

Gjinari, Dialektologjia shqiptare, Tiranë, 1988, f. 38–65; N. Sotiri, E folmja dhe toponima e Qeparoit, f. 14–102.

Shih edhe N. Sotiri, “E folmja e Himarës…”, art. i cit., f. 276–277.

Vendi i së folmes së Himarës në dialektin jugor të shqipes

Autorët

Abstract

Downloads

References

References

Downloads

Published

How to Cite

Numër

Section

License

rrethprojektit

Rreth revistës

mostviewed

Language

Information