Socializmi shqiptar dhe projektimi i tij bazuar në frymëzimin stalinist

Abstract

Ky punim trajton aspekte të socializmit si ideologji e cila u ngjiz fillimisht në Europën perëndimore të shekullit XIX. Alternativa socialiste doli në skenë në vazhdë të modernizimit të aktivitetit prodhues industrial kapitalist dhe paralelisht më të, të afirmimit të mendimit modern intelektual në fushat e estetikës, të arteve, të diskursit filozofik e të kërkimeve shkencore. Që në fillimet e tij, socializmi u projektua si një dinamikë e re politike, ekonomike dhe shoqërore e aftë për të kapërcyer dhe zgjidhur problemet komplekse që solli sistemi kapitalist në kryeqendrat më të zhvilluara të tij. Por, nuk vonoi shumë, dhe ky propozim iu përshtat një game të gjerë shoqërish njerëzore, edhe atyre me zhvillim të ulët industrial dhe shoqëror, apo dhe atyre të pozicionuara gjeografikisht jashtë territorit perëndimor europian, duke shfaqur për këtë arsye forma dhe përmasa të ndryshme aplikimi përgjatë gjithë shekullit XX. Edhe shteti partiak që sundoi në Shqipëri pas Luftës së Dytë Botërore do të zgjedhë socializmin si sistemin e duhur për rrugëtimin e vendit dhe të shoqërisë drejt modernizimit të tyre. Për të arritur këtë modernizimin socialist të përgjithshëm, shteti dhe lidershipi shqiptar u frymëzuan nga eksperienca sovietike staliniste. Rasti i socializmit shqiptar dhe formësimi që mori i gjithë procesi i modernizimit politik, ekonomik, kulturor dhe shoqëror, më shumë sesa pjesë e variantit të përgjithshëm lindor, përafrohet apo mbart tipologji me variantin e socializmit totalitar sovjetik të periudhës staliniste të viteve 1925-1955.