A do të kontribuojë këshilli fiskal në financat e shëndosha publike të cilat e afrojnë Shqipërinë me BE-në?

Abstract

Metodologjia e zgjeruar e zgjerimit, e miratuar në vitin 2020, e vuri grupin e Themeleve në qendër të negociatave të pranimit. Në këtë mënyrë, Shqipërisë do t’i duhet të përqafojë dhe zbatojë plotësisht reformat në fushat themelore të sundimit të ligjit, në veçanti reformën gjyqësore dhe luftën kundër korrupsionit dhe krimit të organizuar, të drejtat themelore, forcimin e institucioneve demokratike dhe reformën e administratës publike, si dhe kriteret ekonomike. Kjo nga ana e saj do të nxisë rritjen ekonomike solide dhe të përshpejtuar dhe konvergjencën sociale. Menaxhimi i shëndoshë financiar publik është një komponent kyç në procesin e negociatave midis Shqipërisë dhe Bashkimit të Evropës (BE). Ka shumë angazhime dhe reforma që duhen ndërmarrë në mënyrë që të sigurohet një pranim pa probleme në Bashkimin Evropian. Një nga më të diskutuarit dhe më të negociuarit i referohet krijimit të Këshillit Fiskal. Nuk ka asnjë Këshill Fiskal në Shqipëri – një organ i pavarur mbikëqyrjeje me mandat për të vlerësuar rreziqet fiskale dhe për të monitoruar respektimin e rregullave fiskale. Dobësi të mëtejshme mund të vihen re në monitorimin e rreziqeve fiskale nga huamarrja dhe borxhi i SOE-ve, si dhe borxhi i pushtetit lokal dhe nuk ka asnjë raportim sistematik të borxhit të SOE-ve në fuqi. Të gjitha këto sfida mund të trajtohen nga krijimi i institucioneve fiskale të pavarura. Duke marrë parasysh dinamikën dhe kontekstin shqiptar, a është ngritja e Këshillit Fiskal një zgjidhje për menaxhimin e përgjegjshëm financiar publik që do ta afrojë Shqipërinë me Bashkimin Europian? Duke marrë në konsideratë fazën aktuale të reformave të PFM në Shqipëri, studimi siguron një kuptim më të plotë të sfondit të vendit dhe faktorëve që ndikojnë në krijimin e këtij organizmi. Autori do të hetojë se cilat janë elementet kyçe të cilat duhet të shqyrtohen në kontekstin e përmirësimeve të Shqipërisë në kuadrin ligjor dhe cilat janë ndërhyrjet urgjente që duhen ndërmarrë.